Özet
Veichi AC800 Serisi Çok Motorlu Mühendislik Sürücüsü; CE (TÜV), TÜV SÜD Fonksiyonel Güvenlik (STO), CCS harmonik standardı ve IEC 60068-2-6 titreşim uyumluluğuyla denizcilik sektörünün en sıkı sertifikasyon gereksinimlerini karşılayan, sahada kanıtlanmış bir sürücüdür. Bu blog; önce AC800’ün sertifikalarını, ardından bu sertifikaların gemide açtığı uygulama alanlarını, son olarak da üç kritik çözümü teknik derinlikte ele almaktadır: Şaft Jeneratörü (850 kW), RTG Oil-to-Electricity ve 2 MVA Shore Power Sistemi.
Giriş: Neden Marin Sürücü Sertifikası Kritik?
Denizcilik sektörü, endüstriyel otomasyon ürünleri için dünyanın en zorlu sertifikasyon ortamlarından birini sunar. Tuzlu hava, sürekli titreşim, yüksek nem, ani yük değişimleri ve hem 50 Hz hem 60 Hz şebekelerin bir arada bulunması — standart bir endüstriyel sürücünün doğrudan kullanılamayacağı koşullardır.
Veichi’nin AC800 Serisi Çok Motorlu Mühendislik Sürücüsü, bu koşullar için özellikle tasarlanmış ve uluslararası otoriteler tarafından onaylanmış bir üründür. Bu blog; önce AC800’ün sertifikalarını, ardından bu sertifikaların gemide hangi somut uygulama alanlarını açtığını, son olarak da üç gerçek dünya çözümünü teknik derinlikte ele almaktadır.
1. AC800 Sertifikaları ve Standartlar Uyumluluğu
1.1 Resmi Sertifikalar
| Sertifika | Veren Kurum | Tarih | Kapsam |
|---|---|---|---|
| CE (EMC) | TÜV — Avrupa | Temmuz 2024 | Elektromanyetik uyumluluk direktifi |
| CE (LVD) | TÜV — Avrupa | Temmuz 2024 | Alçak gerilim direktifi — güvenli elektriksel tasarım |
| Fonksiyonel Güvenlik (STO) | TÜV SÜD | Eylül 2023 | AC sürücüler için güvenli tork kesme (Safe Torque Off) |
TÜV SÜD Fonksiyonel Güvenlik Sertifikası hakkında: TÜV SÜD, 1866 yılında kurulan ve dünya genelinde en güvenilir bağımsız test ve sertifikasyon kuruluşlarından biridir. Bu sertifika, Veichi ile TÜV SÜD arasında imzalanan uzun vadeli stratejik ortaklık anlaşması kapsamında verilmiştir. STO fonksiyonu; acil durumlarda motorun mekanik bileşenine dokunmadan güvenli biçimde durdurulmasını sağlar — denizcilik uygulamalarında personel güvenliği için doğrudan kritik bir özelliktir.
1.2 CCS Denizcilik Harmonik Standartları
CCS (China Classification Society), Çin Halk Cumhuriyeti’nin resmi gemi sınıflandırma kuruluşu ve IMO tarafından tanınan uluslararası bir denizcilik standardı otoritesidir. AC800’ün çıkışı CCS harmonik sınırlarını karşılamaktadır:
| Parametre | CCS Sınırı | AC800 Değeri | Durum |
|---|---|---|---|
| Gerilim Harmonikleri (THDU) | < %5 | < %5 | ✅ Uyumlu |
| Akım Harmonikleri (THDI) | < %10 | < %10 | ✅ Uyumlu |
| Shore Power Çıkışı (THD) | ≤ %3 | < %3 | ✅ Uyumlu |
1.3 IEC Titreşim Standardı
| Standart | Test Koşulları |
|---|---|
| IEC 60068-2-6 | 2–13.2 Hz: genlik ±1 mm / 13.2–100 Hz: ivme ±6.9 m/s² (0.7g) |
Gemi makine dairelerinde pervane, dizel motor ve dalgaların oluşturduğu titreşim spektrumu tam olarak bu aralığa denk gelir. IEC 60068-2-6 uyumu, sürücünün gerçek deniz koşullarında güvenilir çalışacağını bağımsız olarak doğrular.
1.4 Teknik Temel Parametreler
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Giriş Gerilimi | 380–415 VAC ±%10, 47–63 Hz (400V sistem) |
| Hafif Aşırı Yük | %110 / 1 dak. — her 5 dakikada bir |
| Ağır Aşırı Yük | %150 / 1 dak. — her 5 dakikada bir |
| Grid THD (AFE) | THDI < %5 / THDU < %5 |
| FVC Hız Hassasiyeti | ±%0.05 (rated senkron hız) |
| FVC Tork Yanıtı | 3 ms |
| Çalışma Sıcaklığı | −10°C ila +50°C (40°C üzeri derating) |
| Nem | %5–95 RH, yoğuşmasız |
| Maks. Güç (paralel) | 2.800 kW (400V) / 5.600 kW (690V) |
| Soğutma | Zorunlu hava soğutması |
2. Sertifikaların Açtığı Gemi Uygulama Alanları
CE, TÜV SÜD Fonksiyonel Güvenlik, CCS harmonik uyumluluğu ve IEC 60068-2-6 titreşim standartları birlikte değerlendirildiğinde, AC800’ün onaylı olduğu marin uygulama alanları şunlardır:
2.1 Şaft Jeneratörü Sistemleri
Gemi seyrederken pervane şaftına koaksiyel bağlı jeneratör, AC800 sürücü kabineti aracılığıyla gemi şebekesine temiz (THD < %5) ve harmonik uyumlu güç üretir. Dizel jeneratörlerin yükü azalır ya da tamamen devre dışı kalır.
✅ Referans Proje 176.000 DWT dökme yük gemisi — kıyı gücü devreye alma ve deniz testleri başarıyla tamamlandı.
2.2 Elektrikli Ana Tahrik (Propulsion)
Dizel-elektrik tahrik sistemlerinde AC800, büyük tahrik motorlarını hassas hız ve tork kontrolüyle sürer. STO fonksiyonu, acil durumlarda propeller motorunun güvenli durdurulmasını sağlar. IEC titreşim uyumu, pervane titreşiminin sürücüye hasar vermesini önler.
Tipik gemi tipleri: Feribot, RoPax, araştırma gemisi, kablo döşeme gemisi, offshore platformlar.
2.3 Platform ve Güverte Vinçleri
Güverte vinçleri, halat ısırma makineleri (capstan) ve bom (derrick) sistemleri; ani yük değişimlerine ve ağır koşullara maruz kalan ekipmanlardır. AC800’ün %150 ağır aşırı yük kapasitesi ve STO güvenlik fonksiyonu bu uygulamalar için doğrudan uygun hale gelir.
Tipik gemi tipleri: Konteyner gemisi, ro-ro, offshore destek gemisi, sondaj platformu.
2.4 Makine Dairesi Fan, Pompa ve Kompresör Kontrolü
Gemi makine dairesindeki soğutma suyu pompaları, yakıt transfer pompaları, havalandırma fanları ve hava kompresörleri için AC800 (veya kardeş ürün AC310-PRO Marine) hız kontrolü ile enerji tasarrufu sağlar. CCS harmonik uyumluluğu, gemi şebekesindeki diğer hassas ekipmanlara parazit iletilmesini önler.
Enerji tasarrufu potansiyeli: Sabit hızlı pompa/fan motorlarında kısmi yük koşulunda %30–50 enerji azaltımı. Kare-küp yasası gereği deviri %80’e indirmek güç tüketimini yarı yarıya düşürür.
2.5 Shore Power (Kıyı Güç Kaynağı) Frekans Çevirici Sistemleri
Limanda 50 Hz şebekeden geminin 60 Hz sistemine dönüştürme yapan shore power istasyonlarında AC800 AFE modülü çekirdek bileşen olarak kullanılır. THD < %3 çıkış kalitesi, gemi üzerindeki hassas elektronik sistemlerin zarar görmeden çalışmasını garanti eder.
✅ Referans Proje Jiangsu vilayeti rıhtımı — 2 MVA, çok rıhtım eş zamanlı güç kaynağı.
2.6 RTG Vinç Elektrifikasyonu (Liman Tarafı)
Dizel tahrikli Rubber Tyred Gantry (RTG) vinçlerin elektriğe dönüştürülmesinde AC800 AFE modülü aktif doğrultucu olarak devreye girer. İniş sırasında motorun ürettiği rejeneratif enerji bataryaya aktarılır; güç faktörü > %99 ile şebekeye temiz yük sunulur.
✅ Referans Proje Hutchison Whampoa Hong Kong Terminali — RTG oil-to-electricity dönüşüm projesi.
Uygulama Alanları Özet Tablosu
| Uygulama | Kritik Sertifika | Gemi / Tesis Tipi |
|---|---|---|
| Şaft Jeneratörü | CCS + TÜV STO + IEC | Bulk carrier, tanker, konteyner gemisi |
| Elektrikli Ana Tahrik | CE + TÜV STO + IEC | Feribot, araştırma gemisi, offshore platform |
| Güverte Vinçleri | TÜV STO + CE LVD | Ro-ro, offshore destek gemisi |
| Makine Dairesi Fan/Pompa | CE EMC + IEC + CCS | Tüm ticari gemi tipleri |
| Shore Power İstasyonu | CE EMC + CCS THD | Deniz limanı, nehir limanı, tersane |
| RTG Elektrifikasyonu | CE + AFE | Konteyner terminali |
3. Şaft Jeneratörü Çözümü: Geminin Kendi Enerjisini Yönetmesi
3.1 Ne Yapar?
Şaft jeneratörü, gemi seyrederken pervane şaftına koaksiyel bağlı bir elektrik üretim sistemidir. Ana motorun döndürdüğü şaft aynı zamanda elektrik üretir; bu enerji gemi şebekesine aktarılarak dizel jeneratörlerin yükü kaldırılır veya tamamen ortadan kalkar. Geçmişte “isteğe bağlı enerji tasarrufu ekipmanı” sayılan şaft jeneratörü, artan IMO düzenlemeleriyle birlikte zorunlu uyum ekipmanı statüsüne yükselmiştir.
3.2 Veichi AC800 Sıvı Soğutmalı Çözümü
3 Entegre Modül
Modül 1 — Şaft Jeneratörü: Pervane şaftıyla koaksiyel; 40–70 rpm geniş devir aralığında sorunsuz başlatma.
Modül 2 — AC800 Sıvı Soğutmalı Sürücü Kabini: Kontrol, sürücü ve sıvı soğutma kabinlerini tek gövdede birleştirir. DC bara: sabit 1020V. Makine tarafı modülü akıllı ön şarj gerçekleştirir; şebeke tarafı modülü gerilim rampasıyla transformatörü darbesizsiz ön mıknatıslar.
Modül 3 — PMS (Power Management System): Dizel jeneratörler ve yük yönetimini kapsayan bütüncül güç ağı. P–f sarkma kontrolüyle çok kaynaklı dengeli güç dağılımı. Ada modunu otomatik tanır ve geçer.
Akıllı Çalışma Sırası
1. Ön Şarj → Bara: DC 1020V sabit 2. Başlatma → Gerilim rampası ile darbesizsiz ön mıknatıslama 3. Senkronizasyon → PLL faz kilidi: faz farkı < 5° 4. Yük Aktarımı → PMS, dizel yükünü şaft jeneratörüne kaydırır 5. Ada Modu → Yük talebine göre otomatik geçiş, maksimum tasarruf
Teknik Değerler
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Rated çıkış gücü | 850 kW |
| Devir aralığı | 40–80 rpm |
| PLL faz hassasiyeti | < 5° |
| Harmonik (THDU / THDI) | < %5 / < %10 (CCS uyumlu) |
Referans: 176.000 DWT dökme yük gemisi — kıyı gücü devreye alma ve deniz testleri başarıyla tamamlandı.
4. Liman Elektrifikasyonu: RTG Vinçlerde Oil-to-Electricity
4.1 Problem
Dizel RTG vinçlerin üç büyük sorunu: yüksek emisyon, iniş sırasında enerji israfı (kinetik enerji fren dirençlerinde ısıya dönüşür) ve liman şebekesine ani güç yükü.
4.2 Veichi Çözümü — AC800 AFE + DCDC + Batarya
AC Şebekesi │ [AFE Aktif Doğrultucu] ←→ [Dizel (yedek)] │ [Ortak DC Bara] ├──[DCDC Konvertör]──[LiB Batarya] └──[İnvertör]──[RTG Motor]
3 Akıllı Senaryo
- Kaldırma: Batarya deşarj → RTG motor güçlenir
- İniş: Motor rejeneratif enerji üretir → Batarya şarj olur
- Batarya düşük: Dizel AFE üzerinden bataryayı şarj eder
6 Teknik Avantaj
| # | Avantaj | Değer |
|---|---|---|
| 1 | Enerji verimliliği | Dizel devre dışı; batarya ana kaynak |
| 2 | Emisyon sıfırlama | İniş enerjisi geri kazanılır |
| 3 | Akıllı şarj/deşarj | Buck/Boost adaptif DC chopper kontrol |
| 4 | Güç faktörü | > %99 (rated güçte) |
| 5 | Çıkış kalitesi | THD ≤ %5 sinüsoidal AC |
| 6 | Enerji akışı | Ortak DC bara ile çift yönlü akış |
Referans: Hutchison Whampoa Hong Kong Terminali — RTG elektrikleştirme projesi.
5. Kıyı Shore Power: 2 MVA Frekans Çevirici Sistemi
5.1 Neden Frekans Çevirici Gerekli?
Gemi şebekeleri 60 Hz, liman şebekeleri 50 Hz’de çalışır. Doğrudan bağlantı mümkün değildir; araya frekans çevirici sistem girmesi zorunludur.
5.2 Veichi 2 MVA Sistemi
Liman (50 Hz) → [AFE Doğrultucu] → [DC Bara] → [Çok Çıkışlı İnvertör] ├── Rıhtım 1 (60 Hz) ├── Rıhtım 2 (60 Hz) └── Rıhtım N ... (Tüm sistem konteyner yapısında — sahaya taşınabilir)
8 Teknik Özellik
| # | Özellik | Açıklama |
|---|---|---|
| 1 | ARM+FPGA çift çekirdek | Hızlı ve hassas gerçek zamanlı kontrol |
| 2 | Gerilim telafisi | Uzun mesafe kablo düşümünü yazılımla telafi eder |
| 3 | Merkezi monitöring | Güç kalitesi + arıza öz tanısı tek ekranda |
| 4 | Modüler tasarım | Kompakt; yüksek güç yoğunluğu |
| 5 | Fiber optik sürücü | EM parazite karşı tam bağışıklık |
| 6 | Çok koşul koruma | Tuzlu hava, nem, darbe, yüksek korozyon |
| 7 | Kesintisiz güç | Arıza durumunda derated operasyon devam eder |
| 8 | Paralel genişleme | 5.600 kW’a kadar modül eklenerek büyütülür |
Teknolojik Yenilikler
- Kapalı döngü gerilim kontrolü: Faz dengesizliği %20’yi aşsa bile simetrik çıkış gerilimi
- Ters güç kontrol: Yazılım tabanlı olarak ters güç üretimi bastırılır
- AFE aktif ön uç: THD < %5, güç faktörü ≈ 1, ek kompanzasyon gerekmez
- LC filtreleme: Çıkış THD < %3
- CBC inrush akım sınırlama: Transformatörlü yüklerde devre kapanış darbesini önler
Referans: Jiangsu vilayeti rıhtımı — 2 MVA, çok rıhtım eş zamanlı devreye alındı.
6. Türkiye İçin Değerlendirme
Türkiye; İstanbul, İzmir, Mersin, İskenderun ve Trabzon limanlarıyla her yıl milyonlarca ton yük işleyen önemli bir denizcilik ülkesidir. AC800 tabanlı Veichi çözümlerinin Türk sektörü açısından önemi:
AB ETS Uyumu: 2024’ten itibaren Türk gemiciliğini de etkileyen AB Denizcilik Emisyon Ticaret Sistemi kapsamında shore power ve şaft jeneratörü sistemleri doğrudan karbon azaltım aracı sayılmaktadır.
Yakıt Tasarrufu: Şaft jeneratörü ada modunda 850 kW dizel jeneratör yükünü kaldırır. Liman shore power sistemi yanaşık süredeki yakıt maliyetini sıfırlar.
Yeşil Liman Teşviki: Türkiye’nin Yeşil Liman sertifikasyon programı, shore power altyapısı yatırımlarını desteklemektedir.
Teknik Destek: Fonksiyonel A.Ş., Veichi Türkiye resmi distribütörü sıfatıyla proje değerlendirme, teknik danışmanlık, devreye alma ve satış sonrası destek hizmetleri sunmaktadır.
Sonuç
Veichi AC800; CE (TÜV), TÜV SÜD Fonksiyonel Güvenlik, CCS harmonik standardı ve IEC 60068-2-6 titreşim uyumluluğuyla denizcilik sektörünün sertifikasyon gereksinimlerini karşılayan, sahada kanıtlanmış bir mühendislik sürücüsüdür. Şaft jeneratöründen shore power istasyonuna, RTG elektrifikasyonundan güverte vincine kadar geniş bir marin uygulama yelpazesinde güvenle kullanılabilmektedir.
Hızlı Referans
| Çözüm | Kritik Sertifika | Referans Proje |
|---|---|---|
| Şaft Jeneratörü (850 kW) | CCS + TÜV STO + IEC | 176.000 DWT Bulk Carrier |
| RTG Elektrifikasyonu | CE + AFE | Hutchison Whampoa, Hong Kong |
| Shore Power (2 MVA) | CE EMC + CCS THD < %3 | Jiangsu Rıhtımı |
İlgili teknik içerikler:
- Veichi AC310 Sürücü Kurulum İpuçları — Blog #2
- V/F ile Vektör Kontrolü Arasındaki 7 Temel Fark — Blog #7
- AC Motor Sürücü Seçim Kriterleri — Blog #9
Kaynaklar: Veichi Onshore Power · Shaft Generator · Port Oil-to-Electricity · Shore-Base Power Supply · AC800 Ürün Sayfası · Marintec China 2025
Yayınlayan: Fonksiyonel Akıllı Teknolojiler ve Endüstriyel Kontrol A.Ş. — Türkiye’nin yetkili Veichi distribütörü.